XII Zjazd Katolicki w Kępnie - 1932 rok

Zjazd Katolicki w Kępnie był XII z kolei zjazdem wielkopolskich katolików. Odbył się na początku lipca 1932 roku (2-3.07.1932 r.). Zjazd ten miał ogromne znaczenie chociażby z tego względu, że Kępno leżało wtedy tuż przy granicy pruskiej. Liczne rzesze wiernych ze Śląska pruskiego uczestniczyły w kępińskim zjeździe. Przewodnik Katolicki podaje, że we mszy świętej na kępińskim rynku uczestniczyło około 20 000 osób. Tematem przewodnim zjazdu była parafia jako ośrodek życia katolickiego. Organizatorami tego wzniosłego wydarzenia byli czołowi członkowie Zarządu Ligii Katolickiej w Poznaniu - ks. prałat Prądzyński i prof. dr Gantkowski. Proboszczem kępińskiej parafii był wtedy ks. Ignacy Nowacki. Na Zjazd do Kępna przybył ks. Prymas Polski August Hlond. Odprawił on mszę świętą na Rynku w asyście ks. biskupa Walentego Dymka.

Podczas pierwszego dnia Zjazdu ks. proboszcz Skonieczny wygłosił referat pt. "Parafia jako część składowa organizacji Kościoła" natomiast w drugim dniu Zjazdu  ks. prałat Rolewski wygłosił odczyt pt. "Parafia ośrodkiem wewnętrznego życia katolickiego".

A tak odbił się echem kępiński zjazd w prasie:

 Msza święta na kępińskim rynku

Źródło: PRZEWODNIK KATOLICKI z dnia 24 lipca 1932 r. nr 30 

Powitanie księdza Prymasa Augusta Hlonda przez burmistrza Kępna Wacława Kokocińskiego oraz ks. proboszcza Ignacego Nowackiego

Źródło: PRZEWODNIK KATOLICKI z dnia 24 lipca 1932 r. nr 30   

Nabożeństwo pontyfikalne na rynku  - w pierwszym rzędzie widoczny kaznodzieja XII Zjazdu Katolickiego ks. kanonik Teofil Kłos z Łabiszyna, ks. dziekan Zarzycki oraz starosta kępiński Nicefor Dąbrowiecki i prezes Ligi Katolickiej prof. dr Gantkowski

Źródło: PRZEWODNIK KATOLICKI z dnia 24 lipca 1932 r. nr 30   

40 metrów pod ziemią, czyli o kopalniach kwarcytu w okolicy Parzynowa

Źródło: ILUSTRACJA POLSKA nr 51 z dnia 22 grudnia 1935 roku

Kwarcyty zaczęto eksploatować w Parzynowie około 1905 roku. Zajmowała się tym firma "Handelsgesellschaft Knack" z Nysy na Śląsku.  Kwarcyty były eksploatowane w południowej części Parzynowa zwanej Kamienną Górą (na terenie folwarcznym). Był to wał naziemny z kwarcytów narzutowych o długości 300 metrów i szerokości kilkudziesięciu metrów. Kwarcyty te można było zbierać lub łatwo wyłupywać kilofami. Poza obręb Góry kwarcyty wywożono wagonikami i dalej transportowano je fumankami do Ostrzeszowa skąd jechały koleją na Górny Śląsk, a także do Wrocławia, Raciborza i innych miast. Od 1910 roku kwarcyty te eksploatowała również firma "Stelle - Werke", która od 1914 roku działała także na Celince. Eksploatacja została przerwana w latach 1919 - 1926. Od 1926 roku wykorzystywaniem złoża zajęły się 3 firmy:

- Zakłady Ceramiczne "Stella" z Tarnowskich Gór (od 1931 r. z Chrzanowa),

- "Polkwarc",

- "Skawina".

Kwarcyty eksploatowano głównie w Parzynowie, ale także w Olszynie, Marcinkach, Mostkach i Bałdowicach. 

Kwarcyt wykorzystywany był głównie w przemyśle na Górnym Śląsku zwłaszcza w hutach żelaza do budowy pieców ogniotrwałych. Podobno lepszych kwarcytów w granicach państwa nie było.

W celu pełnego wykorzystania kwarcytów, wyorywanych często przez rolników i zalegających  na polach, wiercenia poszukiwawcze przeprowadził na prywatnych gruntach rolników w 1925 roku Jan Antczak, właściciel Biura Przemysłowo - Handlowego w Poznaniu, generalny plenipotent Zakładów Ceramicznych "Stella". Po zawarciu umów z rolnikami eksploatację rozpoczęto metodą odkrywkową. Kierownikiem tych robót był Józef Kancik - mieszkaniec Parzynowa. Była to technika mało wydajna dlatego od 1931 roku firma "Stella" rozpoczęła wydobywanie kwarcytów za pomocą głębokich szybów. Chodniki oświetlano lampami karbidowymi. Pokłady kwarcytów ułożone były ukośnie. Za pomocą szybów kwarcyty wydobywano w południowej części wsi na wspomnianej wcześniej Kamiennej Górze, a także w lasach państwowych i w Olszynie, na polach należących do ziemianina Pomernackiego.

Kierownikiem robót górniczych był inż. Władysław Lenartowicz podlegający Urzędowi Górniczemu w Tarnowskich Górach. Zastępcą Lenartowicza był był inż. Władysław Gołda.

Dzienna produkcja w firmie "Stella" wynosiła około 30 - 45 ton kamieni. 

Firma "Skawina" wydobywała kwarcyty za pomocą szybów również w Parzynowie. Na jej czele stał Włodzimierz Merc z Poznania. Kierownikiem robót górniczych był inż. Haszczyc. Pracą biurowa zajmował się bezrobotny nauczyciel Wacław Mądry.

Firma "Polkwarc" eksploatowała kwarcyt sposobem odkrywkowym i za pomocą szybów w Parzynowie, Zmyślonej i na Mostkach. Na jej czele stali bracia Nowaccy. Kierownikiem robót był tu Surowiecki. "Polkwarc" przerabiał kwarcyty na miał w Ostrzeszowie i stamtąd wywoził na Śląsk. 

Najwięcej pracowników zatrudniała firma "Stella" - przeciętnie około 250 osób.  

Źródło: "Dzieje wsi Parzynów" Stanisław Nawrocki, Wydawnictwo Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej i Centrum Animacji Kultury, Poznań 2005 

Antoni Gabriel - konstruktor z Mnichowic c.d.

 

Antoni Gabriel (18.05.1911 r.Mnichowice - 23.09.1991 r. Rio de Janeiro) 

  

 Samolot "Śląsk" zbudowany przez Antoniego Gabriela z Mnichowic (na zdjęciu Antoni w towarzystwie brata Tomasza)

Uroczystość poświecenia samolotu skonstruowanego przez Antoniego Gabriela 

Źródło: DZIENNIK POZNAŃSKI z dnia 03 czerwca 1936 r. str 5

Więcej na ten temat znajdziesz tutaj:
http://prasyczar.blogspot.com/2011/06/pilot-konstruktor-i-na-dodatek-wiesniak.html

Paula Wężyk - poetka urodzona w Kępnie

Paula (Paulina) Wężyk urodziła się w Kępnie w 1876 roku. Jej rodzice Paweł i Eleonora z Kamockich pochodzili z radomszczyzny. Przenieśli się do Kępna po tym jak stracili swój dwór w Niewierszynie za udział w powstaniu w 1863 roku. Paula zaczęła pisać już w 8 roku życia. W wieku 14 lat zamieszkała w Kaliszu. W 1902 r. przeniosła się wraz z matką do Poznania. Pisała do "Dziennika Poznańskiego" a od 1904 roku stale współpracowała z "Przewodnikiem Katolickim". Pisała również w "Wielkopolaninie", "Przyjacielu dzieci", "Pracy", "Głosie Wielkopolanek", "Gazecie dla kobiet", "Gospodyni Wiejskiej", "Żebraczku", "Małym Światku", "Naszym Przewodniku", "Tygodniku kościelnym", "Naszym Misjonarzu" oraz "Małym Misjonarzu". 

Źródło: PRZEWODNIK KATOLICKI z dnia 15 grudnia 1929 roku nr 50 

Ks. Augustyn Tschirner - proboszcz w rychtalskiej parafii rzymsko - katolickiej

Źródło: KATOLIK nr 9 z 1873 roku 

A zaczęło się od tego, że:

  Źródło: KATOLIK nr 36 z 1871 roku 

Ksiądz Augustyn Tschirner urodził się 30 lipca 1829 roku. Był proboszczem w parafii rzymsko - katolickiej w Rychtalu w latach 1872 - 1901. Zmarł w wieku 72 lat 25 grudnia 1901 roku. Na cmentarzu przykościelnym znajduje się jego mogiła. 

Oto jej zdjęcie: 

Papieskie Dzieło św. Dziecięctwa w Kępnie

Czasem poszukiwania przynoszą coś o czym nie miało się zielonego pojęcia. Jakieś zdjęcie, kilka linijek tekstu mobilizuje do dalszych poszukiwań w celu poszerzenia minimalnej wiedzy na ten temat. Tak jest i tym razem.

Zakupiłam niedawno na allegro Przewodnik Katolicki. W załączonym Małym Przewodniku Katolickim  znalazłam fotografię niewielkich rozmiarów i średniej jakości, zrobioną prawdopodobnie przed kępińskim kościołem. Podpis pod zdjęciem głosi:

"Chłopcy zrzeszeni w Papieskim Dziele św. Dziecięctwa w Kępnie obchodzili uroczystość poświęcenia sztandaru Stowarzyszenia. W uroczystości wzięli udział: Dyrektor Stowarzyszenia Ks. Dziekan Nowacki i Opiekun ks. Lorkiewicz".

Jest to kolejne kępińskie Stowarzyszenie, o którym praktycznie nic nie wiadomo. I tu rodzi się w mej głowie pewien pomysł. Jaki? Póki co - tajemnica. :)

  

Źródło: MAŁY PRZEWODNIK KATOLICKI nr 3 z dnia 16 stycznia 1938 roku

Zachodnio - Kresowa Wystawa Rolniczo - Przemysłowa w Kępnie - 1923 r.

Jakby nie patrzeć to zawsze byliśmy na kresach. Zawsze blisko granicy jak nie państwowej to wojewódzkiej. Teraz też Powiat kępiński graniczy z województwami: łódzkim, opolskim i dolnośląskim. Taki to los :) 

W 1923 roku postanowiono udowodnić Niemcom, że Polak też potrafi dobrze gospodarować. Wszystko po to, aby podnieść morale miejscowej ludności. Decyzja o urządzeniu w Kępnie tej wystawy zapadła w sferach rolniczych Wielkopolski. Z tego co donosi ówczesna prasa musiała to być bardzo starannie przygotowana impreza na wielką skalę. Przyszedł dzień 16 września 1923 roku i na wystawie zagościł premier Wincenty Witos, minister rolnictwa i dóbr państwowych Jerzy Gościcki, wojewoda poznański Alfred hrabia Bniński, a także prezydent Wielkopolskiej Izby Rolniczej Gustaw Raszewski. 

Spójrzmy co o tym wszystkim piszą przedwojenni dziennikarze...

Powyższa fotografia przedstawia Prezesa Ministrów Wincentego Witosa zwiedzającego stoisko Związkowej Centrali Maszyn Towarzystwa Akcyjnego z Poznania odznaczonej najwyższymi nagrodami (złotym medalem oraz listem pochwalnym Ministerstwa Rolnictwa).

Źródło: ILUSTRACJA POLSKA z dnia 29 września 1923 r. nr 39

Źródło: ILUSTRACJA POLSKA z dnia 29 września 1923 r. nr 39 

Źródło: ILUSTRACJA POLSKA z dnia 29 września 1923 r. nr 39